Żyły pełnią niezwykle ważną rolę w naszym organizmie, o czym oczywiście każdy z nas wie. Niestety różnego typu czynniki mogą wpływać na pogorszenie się ich kondycji i tym samym prowadzą do powstawania chorób układu żylnego, które koniecznie trzeba leczyć. Jednym z najczęściej występujących schorzeń tego rodzaju są dobrze nam znane żylaki. Jak można sobie jednak z nimi radzić? Rozwiązaniem może być chociażby kompresjoterapia czyli ucisk stopniowany, wciąż niedostatecznie doceniany w naszym kraju.
Skąd się biorą żylaki?
Nasze żyły są niezwykle cienkie, ale jednocześnie również wyjątkowo elastyczne. Dzięki temu, gdy zgromadzi się w nich zbyt dużo krwi, mogą się bez większych problemów rozciągnąć, aby po chwili znów się skurczyć i wrócić do swej typowej pojemności. Krew płynąca w nich nie ma łatwo. Musi bardzo szybko płynąć , po to aby w określonym czasie dopłynąć do naszego serca z którego pozyskać ma tlen i składniki odżywcze. Jeśli jednak nasze żyły są w nienajlepszej kondycji, krew dociera do celu z opóźnieniem. Dodatkowo gdy żyła nie współpracuje, krew zatrzyma się tam gdzie jest wymuszony postój i powstaje żylak. W niektórych przypadkach , kiedy krew zalega w żyłach przez dłuższy czas, może skutkować to zapaleniem żył, uszkodzeniem ich struktury czy powstaniem zakrzepów żylnych.
Żylaki możemy podzielić na dwie grupy ze względu na przyczyny ich powstania. Pierwszą z nich są żylaki pierwotne, których rozwój jest samoistny.
Panie z grupy ryzyka doznają bólu, opuchlizny i skurczy łydek, opuchnięcia nóg w czasie menstruacji (lecz to może być objaw zaburzeń hormonalnych ). Czynnikiem ryzyka jest kilka ciąż, menopauza, przyjmowanie leków hormonalnych.
Na choroby żył narażone są również osoby, które w swojej pracy zawodowej długo stoją (zawód fryzjera) jak również siedzą (pracownicy biur i kierowcy), osoby mało aktywne, z nadwagą i otyłością (u których aktywność jest niska i cholesterol utrudnia krwi odpowiedni przepływ w żyłach), osoby z chorobami stawów.
Warto wiedzieć również o tym iż choroby żył są uwarunkowane genetycznie. Jeśli jeden z rodziców miał problemy z żyłami to istnieje 40% prawdopodobieństwo odziedziczenia dolegliwości, lecz gdy oboje to prawdopodobieństwo wynosi nawet 90%.
Drugą grupą są żylaki wtórne, przyczyną ich powstawania są różnego rodzaju stany chorobowe, które doprowadziły do trwałego zastoju krwi w żyłach. Odnosi się to zarówno do chorób wciąż istniejących, jak i tych które przebyliśmy w przeszłości.
W szczególności nogi powinny pielęgnować osoby w podeszłym wieku gdyż ich zastawki nie działają tak sprawnie jak kiedyś, jak również gdy w wywiadzie rodzinnym występowały przypadki zakrzepicy żylnej i zatoru płucnego, lub osoby unieruchomione z powodu choroby lub zabiegów operacyjnych.
Kompresjoterapia – leczenie uciskiem, ucisk stopniowany
Osoby cierpiące z powodu chorób żył posiadają dostęp do wielu możliwości terapeutycznych, które umożliwią im odpowiednie leczenie żylaków i pozbycie się uciążliwych dolegliwości. Spośród dostępnych możliwości leczenia chorób żył warto wybrać kompresjoterapię.
Kompresjoterapię można opisać jako leczenie uciskowe. Jest to nieinwazyjna metoda leczenia chorób układu żylnego. Leczenie żylaków i chorób żył za pomocą kompresjoterapii opiera się na wytworzeniu odpowiednio dobranego ucisku na kończynę przy użyciu wyrobów uciskowych specjalistycznych takich jak pończochy uciskowe, podkolanówki uciskowe, rajstopy uciskowe. Dzięki stosowaniu wyrobów uciskowych zostaje przywrócona fizjologiczna rola pompy mięśniowej nóg. Pompa mięśniowa nóg jest odpowiedzialna za prawidłowy przepływ krwi żylnej „do góry” w stronę serca.
Gdy zastosujemy ucisk zmuszamy do skutecznej pracy pompę mięśniową i tym samym pobudzamy odpowiedni przepływ krwi i limfy, gdyż jej zastój doprowadza do występowania obrzęków.
Ucisk występujący na kończynie jest różny w zależności od części, najmocniejszy jest na stopie i w okolicy kostki (tam kumuluje się najwięcej krwi) i stopniowo zmniejsza się ku górze.
Leczenie uciskowe można stosować w każdym stadium zaawansowania chorób żył.
Kompresjoterapia jest jedną z najstarszych metod zapobiegania oraz leczenia chorób układu żylnego. Dochodzi do zredukowania średnicy żył, dzięki czemu zastawki znów się zamykają, a ilość krwi, która cofa się do kończyn dolnych jest znacznie mniejsza. Poprawie zatem ulega cyrkulacja żylna.
Główną zaletą kompresjoterapii jest zatem to, iż przywraca ona prawidłowy kierunek krążenia krwi w naszych żyłach.
Kto powinien stosować kompresjoterapię?
Terapia uciskowa jest skuteczna na każdym etapie, w związku z czym jej stosowanie jest zalecane zarówno w przypadku, gdy już zmagamy się z żylakami, jak i profilaktycznie.
W odpowiednie opaski uciskowe powinny się zatem zaopatrzyć chociażby osoby o dziedzicznych skłonnościach do powstawania żylaków oraz te, których styl życia sprzyja temu schorzeniu.
Jeśli natomiast chodzi o typowo lecznicze zastosowanie produktów uciskowych, to ich noszenie jest konieczne zarówno u osób z zaawansowanymi zmianami żylnymi, jak i tych, u których są one jeszcze nieznaczne.
Klasy kompresji, czyli siła ucisku
Produkty uciskowe wytwarzają ucisk o różnym nasileniu, który jest wystandaryzowany przez Europejską Komisję Standaryzacji. Klasy stopniowego ucisku są cztery i określają z jaką siłą mają one wspomagać krążenie krwi żylnej. Zasada jest prosta – im niższa klasa kompresji, tym słabsza jest siła nacisku. Im klasa wyższa, tym ucisk generowany przez wyrób jest większy.
- Klasa I – lekki ucisk (18-21 mmHg) odnosi się do produktów, które są wykorzystywane głównie w profilaktyce przeciwżylakowej oraz u osób z niewielkimi zmianami.
- Klasa II – średni ucisk (23-32 mmHg) wyroby w tej klasie przeznaczone są dla pacjentów z rozwiniętą niewydolnością żylną z żylakami, ale także i tych, którzy mają skłonność do występowania obrzęków, po operacji żylaków czy skleroterapii oraz u kobiet w ciąży.
- Klasa III – mocny ucisk (34-46 mmHg) tyczy się wyrobów dla osób z zapaleniem żył lub po pozakrzepowej niewydolności żylnej.
- Klasa IV – bardzo mocny ucisk (od 49 mmHg) produkty o najwyższym stopniu ucisku są przeznaczone dla osób z zaawansowanymi zmianami i dużymi obrzękami limfatycznymi.
Klasa kompresji powinna być zawsze dopasowywana przez lekarza prowadzącego danego pacjenta. Oprócz siły ucisku danego produktu, ważne jest także poprawne dobranie rozmiaru opaski, w związku z czym konieczne jest wykonanie dokładnego pomiaru nogi.